Навука і тэхналогіі1

Новы фенікс: навукоўцы блізкія да таго, каб уваскрэсіць вымерлы від птушак

Сімвал вымірання жывёл — дадо, дзіўнаватая птушка, што жыла на востраве Маўрыкій да канца 17 стагоддзя і цалкам знікла. Ëсць усе шанцы, што хутка дадо, нібыта міфалагічная птушка фенікс, вернецца ў наш свет.

Стэнд, прысвечаны дадо, у музеі прыродазнаўчай гісторыі Оксфардскага ўніверсітэта. Крыніца: commons.wikimedia.org

Калі на Маўрыкій прыбылі маракі, яны прывезлі з сабой новых жывёл накшталт пацукоў і новыя звычаі, у тым ліку паляванне. Пад уплывам гэтых фактараў дадо, якія не ведалі, што людзей трэба асцерагацца, вымерлі за некалькі дзесяцігоддзяў, піша CNN.

Цяпер група навукоўцаў жадае ўваскрэсіць маўрыкійскага дронта (гэта іншая назва птушкі). Іх амбітны праект уключае ў сябе дасягненні па секвенаванні старажытнага ДНК, рэдагаванні генаў і сінтэтычнай біялогіі. Вучоныя спадзяваюцца, што праект адкрые новыя метады абароны птушак ад вымірання — важнай праблемы нашага часу.

Адна з удзельніц ініцыятывы, прафесарка Бэт Шапіра з амерыканскага стартапа Colossal Biosciences, расказвае, што ўжо здзейсніла першы прынцыповы крок у праекце: яна цалкам секвенавала геном дадо на аснове генетычнага матэрыялу, здабытага з рэшткаў дадо ў Даніі.

Наступны крок — параўнаць атрыманую генетычную інфармацыю з геномам найбліжэйшых «сваякоў» маўрыкійскага дронта з сямейства галубіных. Размова пра сучаснага нікабарскага голуба ці вымерлага радрыгескага дронта, гіганцкага голуба, што не ўмеў лятаць і жыў на востраве недалёка ад Маўрыкія. Дзякуючы гэтаму навукоўцы спадзяваюцца зразумець, якія мутацыі ў геноме робяць дадо менавіта гэтым відам.

Але ж трэці крок будзе нашмат больш складаным. Навукоўцам трэба будзе выкарыстаць ДНК вымерлай птушкі, каб запраграмаваць клеткі жывога «сваяка» маўрыкійскага дронта. Нават калі ўсё ўдасца, вучоныя створаць не дакладную копію птушкі, што жыла 400 гадоў таму, а змененую гібрыдную форму.

З іншага боку, удасканальванне метадаў сінтэтычнай біялогіі можа мець вялікія наступствы для захавання іншых птушак ад вымірання. Бо дзякуючы гэтым метадам вучоныя, мусіць, змогуць перамяшчаць паміж птушкамі тыя ці іншыя генетычныя прыкметы, што дазволіць абараняць іх ад змен клімату і скарачэння звыклага асяроддзя рассялення.

Фізікі назвалі месца ў памяшканні, дзе найлепш хавацца ад ударнай хвалі пры ядзерным выбуху

«Марскі кракадзіл», знойдзены на ўзбярэжжы Брытаніі, — самы старажытны прадстаўнік віду. Ён існаваў 185 млн гадоў таму

Навукоўцы змаглі спыніць працэс старэння ў мышэй і навучыліся кіраваць гэтым працэсам. А што наконт людзей?

Каментары1

  • Vir
    02.02.2023
    Aha, hliadzicie, kab nie atrymalasia, jak zaūždy. Padrascie "ptusačka", jakoj nichto nie čakaū, i atrymajecca vynik, jak u "Rokavych jajkach". :))

Са студэнткі ў Сеуле ў маму ў Мінску. Як дзяўчына адна гадуе дачку ад карэйца16

Раптоўна памёр журналіст і рэдактар «Беларусы і рынак» Андрэй Александровіч4

Лукашэнка адказаў на пытанне пра абʼяднанне Беларусі і Расіі ў адну дзяржаву12

Лукашэнка заявіў, што будзе ўдзельнічаць у прэзідэнцкіх выбарах 2025 года76

Гэтая матэматычная задача пра дзень нараджэння зламае вам мозг4

39-гадовая ўраджэнка Ірана перамагла на конкурсе «Міс Германія»22

Пятрухін пра сямейную драму падчас турмы: жонка змяніла прозвішча сабе і сыну6

«Камера ў Наваполацку менш камфортная за прылёты ракет». Як цяпер жывуць беларусы ва Украіне3

«Каб надпіс на помніку быў на беларускай мове». Беларускія добраахвотнікі пра запавет на выпадак гібелі 7

«Апішы Беларусь адным скрынам». Найлепшыя твіты тыдня3

Дзед Колі Лукашэнкі быў палітвязнем — атрымаў 25 гадоў ГУЛАГа за дапамогу «бандэраўцам»37

На рэкламных экранах па ўсёй Беларусі паказалі зварот Святланы Ціханоўскай28

Юлія Навальная: За вайну ва Украіне Пуціну трэба будзе адказаць43

Забіў куратара ад КДБ, правёў 20 гадоў у турмах — гісторыя жыцця палітэмігранта Сяргея Панамарова22

«Правераны агент «Арэф’еў»: знойдзеныя дакументы пра сексота, які сачыў за Ларысай Геніюш6

Зганяць за палову дня: што паглядзець недалёка ад Мінска. Вёска Дубрава3

Расія за два гады страціла каля 83 тысяч забітымі — аналіз статыстыкі8

«Прымушалі савакупляцца і спраўлялі на іх малую патрэбу». Як пасланыя на смерць расійскія салдаты здзекуюцца са сваіх жа таварышаў па службе14

«Алкаголь паўплываў на яе розум»: экс-прэзідэнт Манголіі высмеяў «даму з МЗС РФ»2

Украінскі беспілотнік нанёс удар па Наваліпецкім металургічным камбінаце3

Усе навіны →
Усе навіны

Актывісты «Еўрамайдана» вывалілі дзве тоны гною перад вілай расійскага пасла ў Варшаве8

На збітым у пятніцу расійскім А-50 былі 10 чалавек7

Юлія Навальная: За вайну ва Украіне Пуціну трэба будзе адказаць43

«Каб хто раскаяўся за гэта». Макс Корж у другія ўгодкі вайны прэзентаваў песню «Халодная раніца»2

Забіў куратара ад КДБ, правёў 20 гадоў у турмах — гісторыя жыцця палітэмігранта Сяргея Панамарова22

Зяленскі ў другую гадавіну поўнамаштабнага ўварвання запісаў зварот з Гастомеля8

«Правераны агент «Арэф’еў»: знойдзеныя дакументы пра сексота, які сачыў за Ларысай Геніюш6

Жыхар Кіраўска збіраўся «паставіць схаваную камеру на выбарчым участку»

Памятаеце актывістаў БРСМ, якія накінуліся на Орду падчас пікета за Лукашэнку ў 2020-м? Вось дзе яны цяпер22

больш чытаных навін
больш лайканых навін

Затрымалі супрацоўнікаў кампаніі, што абслугоўвае экраны, на якіх паказалі зварот Ціханоўскай

Галоўнае

Сапраўдная яўка на выбарах ФОТАФАКТ

Дзярждэп ЗША назваў выбары ў Беларусі фіктыўнымі2

ЦВК назвала канчатковую яўку на выбарах6

Зяленскі пра правал контрнаступу: планы Украіны былі на стале ў Крамлі яшчэ да пачатку3

110 дэпутатаў, якія трапяць у парламент-2024, — праверце спіс пасля выбараў16

Карпенка намаляваў амаль 42% грамадзян, якія прагаласавалі датэрмінова9

У Брэсце заўважылі знікненне кіраўніка аднаго з прадпрыемстваў1

Экс-палітвязень Жамчужны, які агулам адседзеў 11 гадоў, выехаў з Беларусі3

«Апішы Беларусь адным скрынам». Найлепшыя твіты тыдня3

Цела Навальнага ўсё ж аддалі маці14

Дзед Колі Лукашэнкі быў палітвязнем — атрымаў 25 гадоў ГУЛАГа за дапамогу «бандэраўцам»37

У сталовай БелАЗа на 23 лютага раздатчыц абедаў апранулі ў вайсковую форму ФОТАФАКТ19

«Калі пра гэта казаў наш рэктар — значыць так і ёсць». Журналісты паспрабавалі знайсці беларуска-расійскі падручнік па гісторыі2

«Я паўгода лячыў дзяцей пад татальным кантролем КДБ. Яны нават хадайнічалі, каб мяне не звальнялі» 3

На рэкламных экранах па ўсёй Беларусі паказалі зварот Святланы Ціханоўскай28

Жыхары Масквы нясуць кветкі да помніка Лесі Украінцы ў другую гадавіну вайны

Усе навіны →